خورش فسنجان
Fesenjan
- ۱۵ دقیقه آمادهسازی
- ۲ ساعت و ۳۰ دقیقه پخت
- ۶ تعداد نفرات
- متوسط
خورشی مجلسی از مرغ که در گردوی آسیابشده و رب انار آنقدر میپزد تا تیره، براق و ملس شود.
فسنجان خورش جشنهاست، از شب یلدا تا عروسی. سسِ آن تقریباً فقط گردو و رب انار است که آرام میپزد تا گردو روغن بیندازد و رنگ خورش قهوهای تیره شود.
هر خانوادهای ترش و شیرینِ خودش را دارد: گیلانیها ترش دوست دارند و تهرانیها کمی شیرینتر. در طول پخت بچشید و با شکر یا رب انار بیشتر تنظیمش کنید. امروزه بیشتر با ران مرغ درست میشود، اما اردک و کوفتهقلقلی هم سنتیاند.
مواد لازم
طرز تهیه
- گردو را در قابلمهٔ خشک روی حرارت ملایم ۵ دقیقه تفت دهید تا عطرش بلند شود. بگذارید خنک شود و در غذاساز نرم آسیاب کنید تا کمی روغن پس بدهد.
- گردوی آسیابشده را دوباره روی حرارت ملایم بگذارید و ۱۰ دقیقه هم بزنید تا یک درجه تیرهتر و معطر شود. مراقب باشید نسوزد.
- آب را اضافه کنید، بگذارید آرام بجوشد و با درِ بسته روی حرارت خیلی ملایم ۱ ساعت بپزید و هر ۱۰ دقیقه هم بزنید تا ته نگیرد. گردو روغن میاندازد و رنگ خورش تیره میشود.
- در این فاصله روغن را در تابه داغ کنید، پیاز را طلایی کنید، زردچوبه را اضافه کنید و تکههای مرغ را از هر دو طرف کمی سرخ کنید.
- رب انار، نمک و دارچین را به سس گردو اضافه کنید. مرغ و پیاز را بریزید و با درِ بسته روی حرارت ملایم ۴۵ دقیقه تا ۱ ساعت بپزید تا مرغ نرم شود.
- بچشید و مزه را تنظیم کنید: برای شیرینتر شدن شکر را قاشققاشق اضافه کنید و برای ترشتر شدن رب انار بیشتر. خورش باید آنقدر غلیظ باشد که پشت قاشق را بپوشاند و روغن گردو رویش برق بزند؛ اگر زیادی غلیظ شد کمی آب اضافه کنید.
- با چلو سرو کنید و اگر دارید رویش دانهٔ انار بپاشید.
نکتهها و گونهها
- رب انار در مارکهای مختلف خیلی فرق میکند. اول سهچهارم مقدار را بریزید و بعد از چشیدن بیشتر کنید.
- اگر رنگ خورش روشن مانده، وقت بیشتری لازم دارد نه مواد بیشتر. رنگ فسنجان از پخت آرام گردو میآید.
- فسنجان ۴ روز در یخچال میماند و فریز هم میشود؛ در ماندن غلیظ میشود، پس هنگام گرم کردن کمی آب جوش اضافه کنید.
پرسشهای پرتکرار
چرا رنگ فسنجانم تیره نمیشود؟
گردو به اندازهٔ کافی نپخته است. روی حرارت خیلی ملایم بگذارید و مرتب هم بزنید؛ با جدا شدن روغن گردو رنگ خورش تیره میشود. بعضیها یک قاشق چایخوری پودر کاکائو هم اضافه میکنند.
آیا فسنجان را میشود گیاهی درست کرد؟
بله. بهجای مرغ از کدو حلوایی یا بادمجان کبابی استفاده کنید و ۲۰ دقیقهٔ آخر اضافه کنید.
مواد لازم را از کجا بخریم
زعفران، سبزی خشک، ادویه و برنج ایرانی را در فروشگاههای ایرانی نزدیک خود پیدا کنید:
حوصلهٔ آشپزی ندارید؟
رستورانهای ایرانی که این غذا را دارند:
قورمهسبزی
خورش بادمجان
چلو با تهدیگ